Prakse demokratske deliberacije - od eksperimenta do institucionalizacije

Ciljevi izučavanja predmeta

U fokusu kursa se nalaze prakse demokratske deliberacije koje poslednjih 10 godina sve više dobijaju na značaju kako na lokalnom tako i na nacionalnom ali i nadnacionalnom (EU i globalnom nivou) donošenja političkih odlyka. Kurs će kritički ispitati razvoj ideje o deliberativnoj demokratiji sa posebnim naglaskom na institucionalizaciju deliberativnih modela demokratije. Složenost institucionalizacije deliberativnih praksi analiziraće se kroz različite aspekte gde će
akcenat biti stavljen na dizajn i modalitete primene deliberacije u okvirima različitih
deliberativnih inovacija (deliberativnih foruma, građanskih skupština, participativnih budžeta itd), institucionalni kontekst unutar koga se integrišu ali i ulogu i položaj građanstva. Cilj predmeta je da kroz analizu problema i rasprava u savremenim istraživanjima demokratije i analizu praksi demokratske deliberacije objasni specifičnosti deliberativnih praksi i njihove
institucionalizacije.

Ishodi učenja (stečena znanja)

Studenti i studentkinje će ovladati savremenim teorijskim, empirijskim i političkim debatama što će im omogućiti razumevanje institucionalnih praksi demokratske deliberacije na lokalnom, nacionalnom i nadnacionalnom nivou.

Sadržaj teorijske nastave

Faze razvoja teorijske misli o deliberativnoj demokratiji, Razumevanje uloge građanstva unutar deliberativnog modela demokratije, Institucionalizacija praksi demokratske deliberacije - teorijski i politički argumenti, Modeli deliberativnih inovacija, Analiza doprinosa deliberativnih praksi kvalitetu demokratije, Ograničenja deliberativnih praksi. Praktična nastava: analiza studija slučajeva i istraživački rad u cilju pisanja seminarskog rada.

1. Lafont, C. (2017). Can democracy be deliberative & participatory? The democratic case for political uses of mini- publics.

2. Fiket, I. (2019), "Deliberativno građanstvo", Akademska knjiga

3. Fiket, I. and Memoli, V. (2013), Improving the quality of democracy: The case of Deliberative Poll held in 2007 in Turin. in: Geissel, B. & Joas, M. (eds.) Participatory democratic innovations in Europe: Improving the quality of democracy? Berlin; Toronto: Barbara Budrich Publishers.

4. Fiket I (2017), „Formiranje aktivnog i tolerantnog građanstva. Potencijal i ograničenja deliberativnog modela demokratije“ u Zaharijević A. i Vasiljević J., Angažman: uvod u studije angažovanosti, Akademska knjiga i Institut za filozofiju i društvenu teoriju

5. Nicole Curato, Julien Vrydagh and André Bächtiger (2020) Democracy without Shortcuts, Journal of Deliberative Democracy, V16, 2 ,https://delibdemjournal.org/issue/65/info

6. Smith, G. (2009). Studying democratic innovations: An analytical framework. In Democratic Innovations: Designing Institutions for Citizen Participation (Theories of Institutional Design, pp. 8-29). Cambridge: Cambridge University Press

7. Smith, G. (2009). Realising the goods of democratic institutions. In Democratic Innovations: Designing Institutions for Citizen Participation (Theories of Institutional Design, pp. 162-193). Cambridge: Cambridge University Press

8. Setälä, M. (2017). Connecting deliberative mini‐ publics to representative decision making. European Journal of Political Research, 56(4), 846-863

9. Ryan, M., & Smith, G. (2014). Defining mini-publics. Deliberative mini-publics: Involving citizens in the democratic process, 9-26

10. Rummens, S. (2012). Staging deliberation: The role of representative institutions in the deliberative democratic process. Journal of political philosophy, 20(1), 23-44

11. Lewanski, R. (2020). Institutionalizing deliberative democracy: the ‘Tuscany laboratory’. Journal of Deliberative Democracy, 9(1).

predavanja, analize tekstova, seminarskih diskusija, vežbi i studentskih prezentacija na zadate teme