Identiteti i kulture Balkana

Ciljevi izučavanja predmeta

Da se pruži uvid u noviji istorijski razvoj balkanskih kultura, verskih i etničkih identitet na Balkanu do početka XXI veka. Da se podstakne regionalno i uporedno sagledavanje društvenih i kulturnih pojava i politika indetiteta u jugoisočnoj Evropi.

Ishodi učenja (stečena znanja)

- Uvid u regionalnu istoriju Balkana i rasprave podstaknute njenim istraživanjem
- Uvid u razvoj nacionalizma i identitetskih politika, procese izgradnje države i procese evropskog kulturnog transfera na Balkanu
- Osposobljavanje studenata/tkinja da sagledavaju pojave u regionalnoj i uporednoj perpsektivi

Sadržaj teorijske nastave

Dvanaest devedesetominutnih predavanja na sledeće teme: Pojam i granice Balkana, Balkan kao periferija i poluperiferija, Etnicitet i protonacionalizam na Balkanu, Razvoj nacionalizma na Balkanu, Skrivena istorija balkanskih kultura i romantičarsko nasleđe, Balkanska „civilizacija“ i balkanski mentalitet, Rod i seksualnost na modernom Balkanu, Velike sile i Balkan, Država i migracije na Balkanu, Demokratija i totalitarizam na Balkanu, Religije i Balkan, Kulturni tranfer („evropeizacija“): Evropa-Balkan-Srbija

Sadržaj praktične nastave

/

1. Castellan, G., Histoire des Balkans, XIVe-XXe siècle, Paris, Fayard, 2008 (Edition augmentée)

2. Krempton, Ričard Dž., Balkan posle Drugog svetskog rata, CLIO, Beograd 2003

3. Lampe, John R., Bakans into Southeastern Europe, Basingstoke (New York: Palgrave Macmillan, 2006)

4. Mazover, Mark, Balkan: kratka istorija, Alexandria Press, Beograd 2003

5. Idem, Solun, grad duhova, BOŠ, Beograd 2017

6. Pavlović, Stevan K., Istorija Balkana, 1804-1945, Klio, Beograd 2018 (3. izd.)

7. Popović, Vasilj, Istočno pitanje. Isotrijski pregled oko opstanka Osmanlijske carevine u Levantu i na Balkanu, Službeni list, Beograd 1996

8. Leften Stavrianos, Balkan posle 1453, Equilibrium, Beograd 2005

9. Lampe, J. and M. Jackson, Balkan Economic History, 1550-1950 (Bloomington: Indiana University Press, 1982

10. Lampe, J. “Imperial Borderlands or Capitalist Periphery? Redefining Balkan Backwardness, 1520–1914”. In D. Chirot (ed.), The Origins of Backwardness in Eastern Europe (Berkeley: University of California Press, 1989), 177–209

11. Trajan Stojanović, Balkanska civilizacija, Centar za geopoetiku, Beograd 1995

12. Idem, Balkanski svetovi, prva i poslednja Evropa, Equilibrium, Beograd 1997

13. Cvijić, J., Balkansko poluostrvo, Zavod za udžbenike, Beograd 1987 i kasnija izdanja

14. Marko D., A. Pitasio (eds.), Gradovi Balkana, gradovi Evrope, CLIO, Beograd 2018

15. Đorđević, D., Nacionalne revolicije balkanskih naroda 1804-1914, Službeni list, Beograd 1995

16. Kitromilides, P. M., “’Imagined Communities’ and the Origins of the National Question in the Balkans”, The European History Quarterly 19 (1989), 156–158

17. Markovich, Slobodan G., “Patterns of National Identity Development among the Balkan Orthodox Christians during the Nineteenth Century”, Balcanica, No. XLIV (2013), pp. 209-254

18. Idem (ed.), The False Continuity of Nations: Contributions of Paschalis Kitromilides to the Study of the Orthodox Commonwealth and Nationalism in the Balkans (Belgrade: Centre for British Studies, 2018)

Trinaest predavanja i jedan čas vežbi.