Studije roda

Ciljevi izučavanja predmeta

Opšti cilj predmeta je da osposobi studente i studentkinje znanjem, kompetencijama i veštinama potrebnim za kritičko čitanje izvorne literature, razmatranje osnovnih pojmova studija roda i feminizma preko istorijskog pregleda nastanka društvenog pokreta, kao i pojave prvih feminstičkih teorija, do objašnjenja savremenih složenih teorijskih i političkih pitanja i, najzad uspostavljanja i primene politika rodne ravnopravnosti.

Ishodi učenja (stečena znanja)

Studenti i studentkinje će ovladati relevantnim pojmovnim aparatom koji podrazumeva teorijske pretpostavke i implementaciju politika rodne ravnopravnosti. Studenti i studentkinje će steći znanja o ključnim pojmovima feminizma, feminističkih pokreta i studija roda, unaprediće svoje sposobnosti i veštine čitanja i razumevanja različitih vrsta tekstova (teorijskih tekstova, političkih tekstova, meljunarodnih konvencija, itd.) i kritičkog promišljanja u cilju razumevanja položaja žena i rodne diskriminacije.

Sadržaj teorijske nastave

Šta su studije roda/nastanak i kontroverze ženskih studija/studija roda; Feministički pokret i faze razvitka pokreta, pojava feminističkih teorija, klasifikacija teorija; Razum i osećajnost: feministička kritika zapadne misli; Žensko pravo glasa: prava građana i prava građanki; Pravo na obrazovanje; Žensko pitanje u Srbiji; Feministički pokreti i teorije u 20. i 21. veku: Liberalni feminizam, Marksistički i socijalistički feminizam, Radikalni feminizam, Anarhistički feminizam, Sajberfeminizam; Rod i rasa, rod i klasa, rod i invalidnost; Identitet i (politička) zajednica; Backlash protiv ženskih prava; Reprezentacija roda; Međunarodne konvencije za ukidanje svih oblika diskriminacije žena i borbu protiv nasilja prema ženama.

Sadržaj praktične nastave

vežbe na kojima se analiziraju izvorni tekstovi (teorijski, politički, kao i međunarodne konvencije, itd.) i ukazuje na njihove osnovne teme i najvažnije politički i društveno relevantne aspekte.

1. (izvorna literatura) Atanasijević, Ksenija, Etika feminizma (Beograd: Helsinški odbor za ljudska prava, 2008, str. 22-31, 82-85);

2. (izvorna literatura) Vajdling, Fejt, „Gde je feminizam u sajberfeminizmu” (Genero: časopis za feminističku teoriju 4/5, 2004, str. 85-92);

3. (izvorna literatura) Vulstonkraft, Meri, Odbrana prava žene (Beograd: Filip Višnjić, 1994, str. 109-125; de

4. (izvorna literatura) de Guž, Olimp, „Deklaracija o pravima žene i građanke”, „Predlog bračnog ugovora između muškarca i žene” (Reč, 78/24, 2009, str. 147-159);

5. (izvorna literatura) Goldman, Ema, Anarhizam i feminizam (Beograd: Autonomni ženski centar, 2001, str. 8-29);

6. (izvorna literatura) Grdešić, Maša, Kosmopolitike (Zagreb: Disput, 2013, str. 83-89, 104-150);

7. (izvorna literatura) Jang, Ajris Merion, Pravednost i politika razlike (Zagreb: Naklada Jesenski i Turk, 2005, str. 275-310);

8. (izvorna literatura) Mil, Herijet Tejlor, „Žensko pravo glasa” (u Rasprave o jednakosti polova, Beograd: Filip Višnjić, 1995, str. 37-60), Milet, Kejt, „Teorija politike polova” (Marksizam u svetu 8/9, 1981, str. 168-184);

9. (izvorna literatura) Ruso, Žan-Žak, Emil: Sofija ili žena (Valjevo: Estetika, 1990, str. 419-421, 426-436; 468-475, 484-490);

10. (izvorna literatura) Faludi, Suzan, „Za sve je kriv feminizam” (Genero: časopis za feminističku teoriju i studije kulture 13, 2009, str. 219-236);

11. (izvorna literatura) Federiči, Silvija, „Nadnice protiv kućnog rada” (Gerusija 2015, str. 1-9);

12. (izvorna literatura) Fridan, Beti, „Problem koji nema ime” (Genero: časopis za feminističku teoriju i studije kulture 14, 2010, str. 215-233);

13. (izvorna literatura) huks, bel, „Crnkinje: oblikovanje feminističke teorije” (u Feministička teorija: od margine ka centru, Beograd: Feministička 94, 2006, str. 1-16);

14. (izvorna literatura) Konvencija Ujedinjenih nacija o eliminisanju svih oblika diskriminacije žena (CEDAW) (Beograd, 1981, str. 7-21);

15. (izvorna literatura) Konvencija Saveta Evrope o sprečavanju i borbi protiv nasilja nad ženama i nasilja u porodici (Beograd, 2014, str. 1-37).

16. (priručnici) Milojević, Ivana i Slobodanka Markov, ur. Uvod u rodne teorije (Novi Sad: Mediterran Pablišing, 2011, str. 27-37, 85-94, 127-137, 139-152, 153-172, 383-396);

17. (priručnici) Božinović, Neda, Žensko pitanje u Srbiji u 19. i 20. veku (Beograd: Feministička 94, 1996, str. 51-70, 78-84, 100-170).

predavanja, vežbe, analiza izvornih tekstova i međunarodnih konvencija