Mediji i novinarstvo u globalnom kontekstu

Ciljevi izučavanja predmeta

Cilj predmeta je da pruži dublji uvid u novinarstvo kao disciplinu koja se brzo menja u savremenom
globalnom kontekstu. Razmatranjem glavnih teorijskih i metodoloških koncepata u angloameričkoj i
evropskoj tradiciji studija medija i novinarstva, ali i širem kontekstu u kome se novinarstvo izučava i praktikuje u zemljama Afrike, Azije i Južne Amerike, ovaj predmet ima za cilj da podstakne studente da razmišljaju o najvažnijim aspektima koji utiču na razvoj, percepciju i prakse rada u medijima, kao što su globalizacija novinarstva, novinarske kulture, izveštavanje u ratu i miru i novinarstvo u zemljama „globalnog juga“, ali i o problemima (samo)regulisanja tako disperzovane globalne, regionalne i lokalne medijske scene. Ovi koncepti su važni i aktuelni jer ispituju glavne paradigme, redefinišu ih i izlaze iz dominantnog, “zapadnog”, pristupa medijima i novinarstvu.

Ishodi učenja (stečena znanja)

Studenti treba da savladaju teorijske i praktične pretpostavke rada medija i novinara u globalnom
kontekstu i da budu kvalifikovani za analiziranje najvažnijih aspekata modernog novinarstva i glavnih izazova koji menjaju disciplinu i utiču na njen razvoj.

Sadržaj teorijske nastave

Glavni teorijski pravci proučavanja novinarstva: novinarstvo kao sistem, profesija i kultura.
Novinarstvo i globalizacija: komunikacione nejednakosti, novi svetski informaciono-komunikacioni
poredak, glavni diskursi globalizacije u medijima, svetski i regionalni medijski igrači. „Si-en-
enizacija“ televizijskih vesti, globalni ciklusi izveštavanja 24/7, „evropeizacija“ i „amerikanizacija“
informisanja, uloga stranih dopisništava u novom medijskom okruženju. Redefinisanje uloge novinara u globalnom digitalnom kontekstu, novinarska odgovornost i pozicija novinara između demokratske
građanske kontribucije i instruisanog i mobilizatorskog aktivizma. Globalna empatija – novi vidovi
novinarstva posle 11.09.2001, nove tehnologije medijske produkcije i ključne promene u svetskom
izveštavanju, upotreba emocija i dramatizacije u izveštavanju za postizanje „globalnog saosećanja“,
„globalne patnje“. Novinarske kulture i uloge novinara: komparativne studije novinarskih kultura,
glavne paradigme: američka, istok-zapad, zapad-svet, „globalni jug“, glavni pristupi: uređivačke politike, kulturne norme i uticaji, novinarske uloge u globalnom kontekstu i posebnim kontekstima (npr. u demokratizaciji). Novinarstvo u ratu i miru: izveštavanje o ratnim sukobima i konfliktima,
komparativni pogled na slobodu medija, uređivačke odluke, glavne etičke izazove u izveštavanju i
odlučivanju.

1. Wahl-Jorgensen, K. and Hanitzsch, T. (eds.) (2009). The Handbook of Journalism Studies. New York: Routledge.

2. Hanitzsch, T. (2007). Deconstructing Journalism Culture: Towards a Universal Theory, Communication Theory, 17(4): 367–385.

3. Hanitzsch, T. and Mellado, C. (2011). What Shapes the News around the World? How Journalists in Eighteen Countries Perceive Influences on Their Work, The International Journal of Press/Politics, 16(3): 404– 426.

4. Cottle, S. (2006). Mediatized conflict. Developments in media and conflict studies. New York: Open University Press.

5. van Dijk, J., Poell, T. and de Waal, M. (2018). Platform society - Public Values in a Connective World (poglavlja 2 i 3 - Platform Mechanism & News);

6. Peters, C. and Witschge, T. (2015). From Grand Narratives of Democracy to Small Expectations of Participation, Journalism Practice, 9(1): 19-34.

7. Humanes, M.L. and Roses, S. (2020). Audience Approach The Performance of the Civic, Infotainment, and Service Roles, In: Beyond Journalistic Norms (ed. Claudia Mellado).

8. Anderson, C. W. (2011). Deliberative, agonistic, and algorithmic audiences: Journalism’s vision of its public in an age of audience transparency, International Journal of Communication.

9. Hanitzsch, T, Van Dalen, A, and Steindl, N. (2018). Caught in the Nexus: A Comparative and Longitudinal Analysis of Public Trust in the Press, The International Journal of Press/Politics, 23(1) 3–23.

10. Harsh T. and Webster, J. (2016). How Do Global Audiences Take Shape? The Role of Institutions and Culture in Patterns of Web Use, Journal of Communication 66: 161–182.

11. Zelizer, B. (2018). Resetting Journalism in the Aftermath of Brexit and Trump, European Journal of Communication, 33 (2): 140–156.

12. Monroe E. P. (2014). Free Expression, Globalism and the New Strategic Communication, Cambridge University Press.

13. Surčulija Milojević J. (2018), Defamation as a "weapon" in Europe and in Serbia: legal and selfregulatory frameworks. Journal of international media & entertainment law, 2(8):100-128.

14. (šira literatura) Mellado, C., Hellmueller, L., Marquez-Ramirez, et al. (2017). The Hybridization of Journalistic Cultures: A Comparative Study of Journalistic Role Performance, Journal of Communication, 67(6): 944–67.

15. (šira literatura) Tumber, H. and Webster, F. (2006). Journalists under fire. Information war and journalistic practices. London: SAGE.

16. (šira literatura) Wasserman, H. (2013). Journalism in a new democracy. The ethics of listening. Communicatio: South African Journal for Communication Theory and Research, 39(1): 64–84.

17. (šira literatura) Weaver, D. (ed.) (1998). The global journalist: News people around the world, Cresskill, NJ: Hampton.

18. (šira literatura) Terzis, G. (ed.) (2014). Mapping Foreign Correspondence in Europe. London: Routledge.

19. (šira literatura) Stuart A. (ed.) (2009). The Routledge Companion to News and Journalism (poglavlja 6, 10 i 28).

20. Chung, D. S., & Nah, S. (2013). Media credibility and journalistic role conceptions: views on citizen and professional journalists among citizen contributors, Journal of Mass Media Ethics, 28(4): 271–288.

21. (šira literatura) Carroll, W. K., & Hackett, R. A. (2006). Democratic media activism through the lens of social movement theory, Media, culture & society, 28(1): 83–104.

22. (šira literatura) Fenton, N. (2010). New media, old news: Journalism and democracy in the digital age, Sage.

23. (šira literatura) Fortunati, L., Deuze, M., & De Luca, F. (2014). The new about news: How print, online, free, and mobile coconstruct new audiences in Italy, France, Spain, the UK, and Germany, Journal of Computer‐Mediated Communication, 19(2): 121–140.

24. (šira literatura) Block, E. and Negrine, R. (2017). The Populist Communication Style: Toward a Critical Framework, International Journal of Communication 11 (20): 178–197.

25. (šira literatura) McDevitt, M. and Ferrucci, P. (2018). Populism, Journalism, and the Limits of Reflexivity, Journalism Studies 19(4): 512–526.

26. (šira literatura) Jagers, J., and Walgrave, S. (2007). Populism as Political Communication Style: An Empirical Study of Political Parties’ discourse in Belgium, European Journal of Political Research 46 (3): 319–345.

27. (šira literatura) Kellner, D. (2016). American Nightmare: Donald Trump, Media Spectacle, and Authoritarian Populism, Rotterdam: Sense Publishers.

28. (šira literatura) McCoy, J., Tahmina, R., and Somer, M. (2018). Polarization and the Global Crisis of Democracy: Common Patterns, Dynamics, and Pernicious Consequences for Democratic Polities, American Behavioral Scientist 62 (1): 16–42.

29. (šira literatura) Surčulija, Jelena. News Choice and Offer in the Digital Transition, in: Marius, D. and Thompson, M. (eds.). Digital journalism: making news, breaking news. New York: Open Society Foundations, 2014, p. 129-142.

Teorijska nastava na kojoj se podstiče kritičko razmišljanje o ključnim konceptima i paradigmama u medijskim studijama i novinarstvu kao teorijskoj i praktičnoj disciplini u globalnom kontekstu